Fizik Portalı » karanlık madde

Güneş’in 1 milyon katı büyüklüğünde kara delik!

admin — Tue, 11 Jan 2011 18:44:23 +0000

Amerikalı astronomlar, çok yakın genç bir galakside Güneş’in yaklaşık bir milyon katı büyüklüğünde bir kara delik keşfettiler.

Evren’in oluşumunun aydınlatılmasında yeni bir ışık olarak değerlendirilen keşfi yapan astronomlar, bir cüce galakside bu büyüklükte bir kara delik bulmanın sıradışı olduğunu belirterek, keşfin kendilerine kara deliklerin galaksiden önce oluştuğunu düşündürdüğüne işaret ettiler.

Çalışmanın eş başkanı Virginia Üniversitesi Astrofizik bölümünden Amy Reines, “Keşif, kara deliklerin gelişiminin galaksinin çekirdeğinin oluşumundan önce meydana geldiği yönündeki teoriyi desteklemekte” dedi.

İngiliz bilim dergisi Nature’un internet sitesinde de yayımlanan araştırmada, keşfedilen ve “Henize 2-10″ adı verilen genç galaksinin, Dünya’dan 30 milyon ışık yılı (bir ışık yılı 9,46 trilyon kilometre) uzakta bulunuyor.

Güneş’in yüz milyonlarca katı büyüklüğünde kara delikler, Samanyolu gibi birçok büyük galaksinin merkezinde yer alıyor.

Yaşı 13,7 milyar olarak hesaplanan bugünkü evrende, galaksinin kütlesi ile ortasında bulunan kara deliğin kütlesi arasında sabit bir oran bulunuyor.

Bu tip galaksilerin kütlesi, merkezlerindeki kara deliklerin kütlesinin bin katı civarında oluyor. Bu bağlantı, astronomları kara delikler ve galaksilerin karşılıklı gelişiminin birbirlerine sıkı sıkıya bağlı olduğunu düşündürüyor.

Uluslararası bir astronom ekibi, iki yıl önce bu oranı uygulayarak, genç galaksilerdeki kara deliklerin, evrenin oluşumunun başında daha büyük kütleleri bulunduğunu keşfetmişlerdi.

Amy Reines, bunun kara deliklerin kendilerini çevreleyen galaksilerden önce oluştuklarını gösterdiğini belirterek, bu durumun Henize 2-10′un keşfiyle de teyit edilmiş gibi göründüğünü kaydetti.

Araştırmanın diğer eş başkanı Virginia Üniversitesi Astronomi Profesörü Kelsey Johnson, “Bu galaksi muhtemelen evrenin başlangıcındaki galaksilere benziyor. Bu aşamada galaksiler tam oluşmaya başlıyor ve sıklıkla birbirleriyle çarpışıyorlardı” dedi.
cnnturk.com

Pasif-Aktif Enerji ve Evren

afizik — Fri, 27 Aug 2010 22:21:51 +0000

Sıcak yaz günlerinde terasta çevreyi seyrederken sonbaharın özlemini çok his eder oldum; Uzakta görünen mavi denizi , binanın bahçesindeki ağaçların canlı yeşilini, renk a renk olan terastaki çiçekleri ve onların toprağına severek bakıp bir taraftan da inceliyorum.terasta derin düşüncelere dalıyorum şimdi, maddenin halleri ve maddenin özünün ne olduğunu anlamaya çalışarak.

Bilindiği üzere doğada maddenin katı sıvı ve gaz halleri mevcuttur; madde ya katı ya sıvı yada gaz halindedir. bulunduğu ortam uygun olduğunda bir halden başka bir hale dönüşebilir. katı maddeyi oluşturan atom ve moleküller birbirine çok yakındır ; atom ve moleküller arasında bir düzenlilik vardır. Sıvı halde ise moleküller katı halden daha düzensiz , boşluk katılardan daha fazladır. Gaz hali ise atom ve moleküller arasında boşluğun en azami olduğu durumdur.
Maddenin bu üç hali atom molekül yoğunluğu ve aralarındaki boşluğa bağlı olarak değişebilmektedir.birde madalyonun öbür yüzü var, ona bakmanın zamanın geçtiğini bile düşünüyorum;bakmadığımız madalyonun yüzünde atomun içinde bulunan boşluk gerçeğidir.bu boşluk atomda %99.99 luk bir bölümü teşkil eder, geriye kalan %00.01’ lik bölümüde çekirdek ve elektronun oluşturmaktadır.bu rakamları yuvarlayarak yazmak istiyorum %99 a %1 lik oranla;bu %1 lik oran maddeyi daha doğrusu tüm evreni ayakta tutan oranmıdır? Acaba %1 lik bu oran yani çekirdek ve elektronlar nasıl oluyorda kendini bize %100 kabul ettiriyor?tüm varlığı nasıl temsil ediyor? %99 luk boşluk dediğimiz atomun içindeki alan acaba maddenin asıl özü değimlidir? Mantıksal olarak çekirdek ve elektronlar atomun iskeletini oluşturuyorsa iç gövdeyi oluşturan boşluk gerçektende boşluk mudur? Sadece bu alana boşluk demek mantıklımıdır? Atomun içindeki alana sadece boşluk demek tabiî ki mantıklı değildir.maddenin özü olarak bilinen atomlardaki elektronların dönerken oluşturdukları girdap ve çekirdeğin çevresinde karmaşık ağlar örmeleri atomun içinin boş olmadığının kanıtıdır. Öyleyse bu madde ve enerji nedir? bu Boşluk %1 lik enerjiyi bize kendini nasıl %100 his ettiriyor? Boşluğun boşluk olmadığı bir gerçektir. Buna göre bu boşluk dediğimiz alan tüm maddenin özüdür.bu öz AKTİF SAF ENERJİ dir. Benim düşüncem ve kanaatime göre %99 alan yani atomların karnı bu saf enerjiyle doludur. O boşluğu madde kıvamına getiren olay , elektronların yarattığı etkiyle harekete geçen aktif saf enerjidir. Etkiye tepki veren alanın boş olmadığı gerçeğidir.atomun boş olduğunu kabul etmek tüm evreni %1 lik atomun iskeletini oluşturan çekirdek ve elektronların haksız bir ün kazandırmaktadır;bu bir realite değildir
Evreni temelini oluşturan atomların aktif saf enerji ile oluştukları gerçeğidir, aktif saf enerjinin maddenin ana hali olduğu, evren yapılanırken ilk evredeki saf enerjinin bir alt birimi olduğu gerçeğidir.
Aktif saf enerjinin işgal alanının atomların içi olması yanında ,maddenin dışında kalan bölümü de PASİF SAF ENERJİ oluşturmaktadır. Pasif saf enerjinin yeride maddenin dışıdır;bunun evrendeki yeri de gezegenlerin dışı ile başlar,evren üzerine daralan sentez çizgi(evren zarı) sine kadar ilerler.pasif saf enerjinin kendini his ettirdiği en önemli olay yıldızların içe çöküşüyle başlayan, uzay girdabına dönüşen karadeliklerdir , her şeyi yutmasına sebep olan bu enerjidir. Pasif saf enerjinin içe çöken yıldızı karadeliğe çevirmesi sentez çizgini evren üzerine daralmasıyla ilgilidir. Pasif saf enerji genişleyen evrenin ,galaksilerin belli bir düzen içinde hareket etmesinede yardımcı olmaktadır. Pasif saf enerjinin homojen bir şekilde kütlenin dışında,yani evren alanında yer alması evrenin genişleme hızınıda etkilemektedir. Sonsuzluğun sıfır noktasında var olan sentez çizginin içine sonsuzlukta geçen saf enerji önce atomları oluşturdu, onlar oluşurken onların içine istiflenen sıkışan enerji aktif saf enerjiydi. Pasif saf enerjide kütleyle, sentez çizgi arasıda kalmıştı. Kısaca kütlenin içinde aktif saf enerji, kütlenin dışında ise pasif saf enerji mevcuttur. Tüm alan denkleminde ilk evredeki evrende atomların ve kütlelerin oluşmasıyla meydana gelen reaksiyonlar sonucu oluşan kozmik megaton patlamalarla kütleler harekete geçmişti bu hareketlilik genişlemeydi.işte bu genişlemeye düzen ve ahenk içinde hareket olanağı sağlayan pasif saf enerjidir.evrenin dış sınırında yoğunlaşması genişleme hızını neden olmaktadır. Karadeliklerde yarattığı girdap etkisi varlığının en önemli ispatıdır. fiziki evrende aktif saf, kütlenin dışı ve evrenin bilinç alanında ise pasif saf enerji vardır.; pasif saf enerjininde sınırı evrende sentez çizgidir.sentez çizgiden sonraki alanda algılarımızla algılayamadığımız gerçek boşluk ve sonsuzluk alanıdır. Sonsuzluk bildiğimiz manada gerçek boşluk ve hiçliktir. sonsuzluk, evrenin maddenin mekanıdır,maddenin sığındığı alandır,evrenin tedarikçisi ve yapılandırıcısıdır. (konuda anlattığım alanlar nette tüm alan denklem şekiller diye tıkladığınızda görüntüleyebilirsiniz)
SONUÇ OLARAK:
1-aktif saf enerjinin varlığı atomun içindeki yoğun boşluk ve bilinçtir.
2-atomun %1 lik enerjiden oluşması, evreni yani maddeyi ayakta tutan yegane güç değildir.
3-ilk evredeki evrende sentez çizgi(zar) nin içinde var olan saf enerji kendini atom formatında sıkıştırmıştır. atomlardaki hali aktif saf enerjidir. Kütlenin dışı evrendeki Halide pasif saf enerjidir.
4-elektronlar çekirdek etrafında dönerken yarattığı girdapla, atomun içindeki saf enerjiyi harekete geçirirler. bu hareketlilik sonucunda atom madde kıvamına gelir. madde kıvamına gelen unsur aktif saf enerjidir.
5-karadelikleri girdaba dönüştüren enerji pasif saf enerjidir. Karadeliklerin oluşmasında sentez çizginin evren üzerine daralmasıyla pasif saf enerjinin evren içinde yoğunlaşmasıyla ilgili bir sonuçtur.
6-ilk evredeki evrende meydana gelen reaksiyonlar sonucu kozmik dev patlamalar meydana gelmiş, bu patlamalar sonucuda kütleler harekete geçmiştir.bu kütlelerin hızlanıp düzen içinde hareket etmesinde en büyük rolü pasif saf enerji oynamaktadır.
7- pasif saf ve aktif saf enerjinin ortak özellikleri
a)şeffaf ve gözle görülür olmamaları.
b)belli kütle ve hacimlerinin olmaması.

KAYNAKLAR
-genel fizik yasaları
-genel kültür ansiklopedileri
-tüm alan denklemi makalesi t.zengin
-boşluk içinde boşluk makalesi t.zengin

Turan Zengin
Turanzengin33@hotmail.com

Kara deliktende çıkış yolu var

afizik — Thu, 08 Apr 2010 09:28:50 +0000

Ünlü İngiliz Fizikçi Stephen Hawking, ABD’nin Houston kenti yakınlarındaki Teksas A&M Üniversitesi’nde, bir oditoryuma isminin verilmesi şerefine düzenlenen törene katıldı. Yapılan törende Hawking iddialı konuştu.

Teksaslı milyarder George Mitchell’ın 35 milyon dolarlık bağışıyla iki yeni fizik binası inşa edilen üniversiteyi astrofizik alanında dünya lideri yapmak isteyen 68 yaşındaki Hawking, kara delikler konusunda bir de konuşma yaptı.

Hawking, kara delikler konusunda fikirlerinin yıllar içinde değiştiğini belirtti ve 3200 kişiye şunları söyledi: “Vereceğim bu dersin mesajı, kara deliklerin bir zamanlar düşündüğümüz gibi ‘ebedi hapishaneler’ olmadığı. Eğer kendinizi bir kara deliğin içinde hissediyorsanız, pes etmeyin. Bir çıkış yolu vardır.”

Bir kara delik daha bulundu

afizik — Wed, 01 Jul 2009 19:25:10 +0000

Uzayda, Güneş’ten 500 kat daha fazla kütleye sahip bir kara deliğin bulunduğu kaydedildi.

karanlık madde

Nature dergisinde bugün yayımlanan bir araştırmada, kara deliğin Avrupa Uzay Ajansının uydusu XMM-Newton tarafından tespit edildiği belirtildi.

Araştırmada, bu yeni tip kara deliğin “süperkütleye” sahip kara delikler zincirinin “kayıp halkasını” teşkil ettiğinin düşünüldüğü kaydedildi. Kütlesi birkaç milyon Güneş kütlesiyle birkaç milyar Güneş kütlesi arasında değişen süperkütleli kara delikler çoğu galaksinin merkezinde bulunuyor.

Araştırmayı yapanlardan ve Toulouse’daki uzay ışınımı araştırmalar merkezinde görevli Fransız astrofizikçi Didier Barret’ye göre, süperkütleli kara deliklerin nasıl oluştuğu bilinmiyor. Barret, “Bir varsayıma göre bu tip kara delikler daha küçük kara deliklerin bir araya gelmesinden de ortaya çıkmış olabilir” diye konuştu.

Araştırmaya göre, HLX-1 adı verilen kara delik Dünya’ya 290 milyon ışık yılı uzaklıkta, ESO 243-49 adlı galaksinin çevresinde bulundu. (1 ışık yılı = 9.500 milyar kilometre). Kara deliğin son derece parlak X ışınları yayan bir kaynak olarak tespit edildiği belirtildi.

Fransız uzay araştırmaları merkezi ve İngiliz Leicester Üniversitesi yayımladıkları bildiride, HLX-1′in X ışınlarının parlaklığını “olağanüstü” olarak nitelendirdi. Bildiriye göre, parlaklık Güneş’in parlaklığından 260 milyon kat daha fazla.

Bilim adamları, maddenin kara deliğe düşerken ısındığını ve yutulmadan evvel X ışınları yaydığını kaydetti.

Uluslararası bilim insanlarından oluşan bir ekip, HLX-1′i, Kasım 2004 ve Kasım 2008 arasında XMM-Newton teleskobuyla yaptığı gözlemler sonucu buldu ve X ışınlarının tek kaynağı olduğunu gösterdi.

Kara delik astrofizikte, çekim alanı her türlü maddi oluşumun ve ışınımın kendisinden kaçmasına izin vermeyecek derecede güçlü olan, kütlesi büyük bir kozmik cisim. Kara delik, uzayda belirli nicelikteki maddenin bir noktaya toplanması ile meydana gelen bir nesnedir de denilebilir. Bu tür nesneler ışık yaymadıklarından kara olarak niteleniyor.

Güneş 5 milyon yıl sonra Dünya’yı yutacak

afizik — Sat, 21 Feb 2009 13:14:31 +0000

Ege Üniversitesi Fen Fakültesi’nde düzenlenen konferansta konuşan Doç. Dr. Kadri Yakut, “Güneşin 5 milyon yıl sonra büyüyüp Dünya’yı içine alarak yok edeceğini biliyoruz. Dünya dışı bir yaşamın var olduğuna dair ise her hangi bir şey elde edilmemiştir” dedi.
Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümünden mezun olan ve şu anda Cambridge Üniversitesi Astronomi Enstitüsü’nde çalışmalarına devam eden Doç. Dr. Kadri Yakut, evrenin fiziksel, kimyasal ve biyolojik yapısını anlattı.

Evrenin oluşum teorileri, büyük patlama, yıldızların ve gezegenlerin oluşumuyla ilgili bilgi veren Doç. Dr. Kadri Yakut evrenin 14 milyar yıl kadar yaşlı olduğunu, Big Bang’in sadece bir teori olduğunu bunun bir kesinlik taşımadığını söyledi.

Doç. Dr. Kadri Yakut sözlerine şöyle devam etti:

“Hafif elementler evrenin oluşumu sırasında ağır elementlerle birlikte yıldızların oluşumunu gerçekleştirmiştir. Her şey bir tek noktada başlamıştır. Evren böyle bir ortamda oluşmuştur. Ortam inanılmaz bir şekilde sıcak ve yoğundur. Evren ivmeli ve açık bir yapıya sahiptir.”

Doç. Dr. Kadri Yakut evrenin gözlenme serüveninin 1930′lu yıllarda başladığını, 1965′li yıllarda da kozmik art alan ışınımının ölçüldüğünü söyledi.

Karanlık madde

Doç. Dr. Kadri Yakut evrenin yüzde 23′lük kısmının karanlık ortamdan oluştuğunu, bu karanlık dönemin 13 milyar yıl önce başladığını söyledi.

Doç. Dr. Yakut “Karanlık madde 1933 yılında öğrenilip ortaya çıkarıldı. Görünmez baryonlardan oluşmaktadır. Karanlık enerjinin ise kesin ve net bir şekilde nasıl oluştuğu bilinememektedir” dedi.

Evrenin daha çok hidrojenden az bir kısmının da plazmalardan oluştuğunu söyleyen Doç. Dr. Yakut şöyle devam etti:

“Bir yıldızın nasıl oluştuğunu bilmekteyiz. Gaz, toz ve parçacıkların birleşmesiyle ve hidrojenin yanmasıyla yıldızların nasıl oluştuğunu görebilmekteyiz. Fakat gezegenlerin oluşumuyla ilgili net bir şey söylememiz mümkün değildir. Diğer yandan Güneşin 5 milyon yıl sonra büyüyüp Dünya’yı içine alıp yok edeceğini biliyoruz. Dünya dışı bir yaşamın var olduğuna dair ise her hangi bir şey elde edilmemiştir.”

Evrenin ilk anı gözlemlenebilecek

afizik — Thu, 19 Feb 2009 20:18:23 +0000

Gökbilimciler Big Bang’in oluşumuyla ilgili en temel kanıtın peşine düştüler. Eğer evrenin oluşumuyla meydana gelen çekim dalgaları saptanırsa evrenin ilk anı ve evrimi hakkındaki bulmaca da çözülecek.

Gökbilimciler önümüzdeki on yıl içerisinde genişleyen evren teorisi için en somut kanıtlar bulmayı hedefliyor. Aranan kanıt 13.7 milyar yıl önce evrenin ve zamanın başlangıcından kalan mikroskobik yoğunluktaki dalgaların ölçümlenebilmesi ile bulunacak. Bu aynı zamanda, evrenin oluştuğu ilk anın da anlaşılabilmesi ve gözlemlenebilmesini sağlayacak.

ÇEKİM DALGALARI ARAŞTIRILIYOR

Chicago Üniversitesi’nden John Carlstrom, dokuz farklı üniversiteden gelen bilim adamlarıyla birlikte, dünya üzerindeki en güçlü teleskoplardan biri olan Güney Kutbu Teleskopu (GKT) ile evrenin başlangıcına ve evrimine ait kanıt arıyor.

Takımın ajandasında, genişleyen evren teorisinin tabii tutulacağı en zor test var. Bunun için, Einstein’ın genel görelilik teorisinin öngördüğü üzere, evrenin genişlemesi sonucu oluşması gereken çok zayıf çekim dalgalarının bulunması gerekiyor.

Bu aynı zamanda genişleyen evren teorisinin çeşitli versiyonlarının da doğru olarak yeniden kurgulanmasını sağlayacak. Carlstrom bunu şöyle açıklıyor: “Eğer çekim dalgalarını bulabilirsek bu bize genişleyen evren hakkındaki her şeyi anlatacak. Şu anda bununla ilgili geçmişe oranla az olsa da farklı açıklamalar var. Ama bunların hiçbir bu kadar olağanüstü ve sıcak ‘Big Bang’in kuantum ölçeğindeki bir dalgalanama ile başladığını öngörmüyor.”

FARKLI EVRENLER

Carlstrom ve Fermi Ulusal Laboratuarları’ndan Profesör Scott Dodelsun geçtiğimiz günlerde katldıkları ‘Başlangıcından Sonuna Evren’ adlı konferansta çalışmaları hakkında bilgi verdiler. Konferansın dinleyicileri arasında paralel evrenler kuramını ortaya atan Alan Guth da vardı.

İKİ BÜYÜK DÜZENSİZLİK

Dodelson konferansta şunları söyledi: “Farklı evrenler olda bile, teorinin tanımı gereği bu evrenlerle kontak kurabilme olanağımız yok. Ancak genişleyen evren kuramını araştırmanın yolu var. Bu teoriye göre evrenin oluşumuyla iki çeşit düzensizlik meydana geldi. Bunlardan ilki atom altı parçacıkların yoğunluklarıyla meydana gelen ve evrenin her yerinde devam eden dalgalanmalar. Bu dalgalanmalar zaten bilim adamları tarafından gözlemlendi.”

Genellikle bunlar atomik ölçektedir ve bunun farkına varmayız. Ama genişleme bunları anlık olarak kozmik boyutlarda gerebilir. Teori bu haliyle çalışıyor. Bu dalgalanmaların nasıl olduğunu hesaplayabiliyoruz ve görünen o ki bunlar uzayda gördüğümüz galaksileri oluşturacak biçimde sonuçlanıyor.

İkinci düzensizlik tipi ise Einstein’nın belirttiği uzayın ve zamanın bükülmesi olarak da tanımladığına benzer olan çekim dalgalarıdır. Çekim dalgalarının, gökbilimcilerin elektromanyetik radyasyon frekanslarını ölçen uygun teleskoplarla gözlemleyebileceği kozmik düzeye ulaşma ihtimalleri var.

Eğer John Carlstrom’un üzerinde çalıştığı alet yeterince duyarlı olursa bu gerçekleşebilir.”

YENİ POLARİMETRE HAZIRLANIYOR

Carlstrom ve ekibi Güney Kutbu Teleskopu (GKT) ile gözlem yapmanın yanı sıra yani teleskopla birlikte çalışan, çekim dalgalarını ölçebilecek bir polarimetre üzerinde de çalışıyorlar.

GKT elektromanyetik spektrumda kızılötesi ile mikrodalga arasındaki dalga boylarını ölçebiliyor. Teleskop Big Bang’den sonra oluşan ayrıca kozmik mikrodalga radyasyon alanlarını tarıyor. Bilim adamları bunu şöyle açıklıyor. GKT’nin elde ettiği veriler kozmik senfoninin davul ve korna sesleri gibidir. Şimdiyse bilim adamlar kulaklarını senfoninin daha düşük seslerini yani çekim dalgalarını algılamak için dört açıyorlar.

KARANLIK ENERJİ DE ÇÖZÜLECEK

GKT ayrıca evrenin bir başka büyük sırrı olan karanlık enerjiyi çözmek için de kullanılıyor. Karanlık enerji evreni öteye itiyor ve çekim gücünü alt ediyor. Karanlık enerji görünmezdir ama gök bilimciler etkilerini son birkaç milyar yılda şekil alan galaksi demetlerinde görüyorlar.

Dodelson tüm bunlardan sonra soruların cevap bulacağından umutlu: “Şu anda büyük resmin parçalarına sahibiz ama hangi fizik yasalarının bunları oluşturduğunu henüz bilmiyoruz.sonraki amacımız bu fizik yasalarını bulmak olacak.”

Karanlık Madde Açığa Çıktı

admin — Thu, 28 Aug 2008 13:17:34 +0000

2 galaksinin devasa çarpışması tespit edilince, bilim adamları ‘gizemli karanlık maddeyi’ açıkça ayırt edebildiler.

ABD’nin California Üniversitesi’nden astronomların uzay teleskopları Hubble ve Chandra ile yaptığı gözlemlere göre, bir renklendirme tekniği sayesinde elde edilen optik görüntüler, mavi renkli karanlık maddenin, hiç durmadan, pembe renkli, özellikle sıcak gazlardan oluşan sıradan madde kümelerinin içinden geçerken gösteriyor. Bu gözlemin önemli olduğunu belirten Amerikalı gökbilimciler, bulguların iki galaksi arasındaki dev çarpışmanın sonucu olan Bullet galaktik kümesinin 2006′da yapılan gözleminin sonuçlarını doğrular nitelikte olduğunu belirttiler.

Astrofizikçi Marusa Bradac, kendileri için son gözlemin, karanlık maddenin gizemli özelliklerini anlamada anahtar niteliğindeki olduğunu belirterek, “Karanlık madde, evrende sıradan maddeden 5 kez daha fazla” dedi.

Astrofizikçiler, evrenin yüzde 72′sinin, yerçekimi gücüne karşın evrenin genişlemesini açıklayan boşluk enerjisi olduğunu düşünüyorlar.

Barusa Bradac, “Bu araştırma, bildiğimizden çok farklı ve bizi oluşturan bir madde ile karşı karşıya olduğumuzu doğruluyor” dedi.

Astronomların 2006′da, Dünya’dan 5,7 milyar ışık yılı uzaktaki Bullet galaktik kümesinde (resmi adı MACSJ0025.4-1222) yaptıkları gözlem, karanlık madde ile sıradan madde arasındaki açık ayrılığı ortaya koyuyor.

Astrofizikçiler, Güneş’ten trilyonlarca büyük kütleye sahip iki galaksi kümesinin çarpışmasının saatte on milyonlarca km hızla meydana geldiğini belirtiyorlar.

Çalışmalarını Astrophysical Journal’da yayımlayan araştırmacılar, bu devasa çarpışmadan sonra her bir galaktik kümenin gazlarının hızının yavaşladığını, ancak karanlık maddenin hızının düşmediğinin altını çiziyorlar.